EkoYapı Dergisi - Ekolojik Yapılar ve Yerleşim Dergisi

Dünya'dan Sürdürülebilir Havalimanları

Havacılık endüstrisi, iklim değişikliği ile ilgili olarak kendini yenilemesi konusunda giderek artan bir baskıyla karşı karşıya, ama bu işin tek faili sadece aşırı miktarda benzin tüketen uçaklar değil. Havaalanları genişledikçe, yeni terminalleri, kara taşımacılığı araçlarını ve alt yapının oluşturulmasını sağlamak için daha fazla enerjiye gereksinim duyuluyor; bu da, karbon ayak izinin artması anlamına geliyor. 

Singapur Changi Havaalanı, Singapur

Havacılık endüstrisinin çevre üzerindeki etkisi konusunda giderek artan baskıya yanıt olarak hava alanlarında çevreci bir yaklaşım benimsenmeye başlandı. Bu yazımızda, dünyadaki çevre dostu havaalanlarını derleyerek sizlerle paylaşmak istedik. Bu havaalanlarının tasarımlarındaki hangi unsurların karbon emisyonunu telafi etmeye yardımcı olduğuna bir bakalım dedik.

Havacılık endüstrisi, iklim değişikliği ile ilgili olarak kendini yenilemesi konusunda giderek artan bir baskıyla karşı karşıya ama bu işin tek faili sadece aşırı miktarda benzin tüketen uçaklar değil. Havaalanları genişledikçe, yeni terminalleri, kara taşımacılığı araçlarını ve alt yapının oluşturulmasını sağlamak için daha fazla enerjiye gereksinim duyuluyor; bu da, karbon ayak izinin artması anlamına geliyor. Ek uçaklar için inşaat kapasitesini arttırmak da çevrecilerin tepkisine neden oluyor.

Bu nedenle dünyadaki pek çok havaalanı çevre dostu girişimlere ortak olmasının yanı sıra, tasarımlarında ve operasyon stratejilerinde daha çevreci unsurları kullanmaya başladı. Uluslararası Havaalanları Konseyi (ACI) tarafından yürütülen Havaalanı Karbon Akreditasyon programı, 200’den fazla havaalanına emisyon yönetimi konusunda yardımcı oluyor. Programın nihai hedefi havaalanlarını karbon nötr hale getirebilmek. 

Boston Logan Uluslararası Havaalanı, ABD

Boston Logan Uluslararası Havaalanı, ABD

Boston Logan Havaalanı, Enerji ve Çevre Tasarımı akreditasyonunda dünya çapında liderlik kazanan ilk hava terminaline sahip olma özelliği taşımaktadır. Bu akreditasyon günümüzde sektörde kalitenin belirleyici unsurlarından biri haline gelmiştir. Havaalanının A Terminalinde, binadan gelen ısıyı yansıtmak üzere tasarlanmış çatı ve kaplama yüzeyler mevcuttur. Ayrıca su tasarrufu sağlamak için düşük akımlı banyo armatürleri kullanılmıştır.

Massachusetts Havalimanı İdaresi (Massport) pistlerden birinin çevre dostu asfalt ile yeniden kaplanması için 6.3 milyon dolar yatırım yapmıştır. Bu asfalt tipinin özelliği inşaat esnasında çok daha düşük derecede ısıtılıyor olabilmesidir. Massport, bu yatırım sayesinde proje boyunca karbon emisyonunda 2 bin tonluk düşüş sağlanacağı iddiasındadır.

Havaalanı ofislerinin yer aldığı binaların üzerine de yaklaşık 2 metre uzunluğunda rüzgâr tribünleri kurulmuştur. Bu tribünler, operasyonlarda gereken enerjinin yaklaşık %3’ünü karşılamaktadır.

Boston Logan Uluslararası Havaalanı, ABD

Galápagos Ekolojik Havaalanı, Galápagos Adaları

Turizmin potansiyel olumsuz etkileri Galápagos Adaları için her zaman endişe verici olmuş ve bu durum, dünyanın tamamen “yeşil,” ilk havaalanının burada kurulmasına olanak sağlamıştır. 

2012 senesinde kurulan Galápagos Ekolojik Havaalanı tamamen güneş ve rüzgâr enerjisiyle çalıştırılmak üzere tasarlanmıştır. Bu enerjinin %65’i rüzgâr jeneratörlerinden, %35’i ise yaya yollarına yerleştirilen güneş pili panellerinden elde edilmektedir.

Ekvador Amazon’daki petrol çıkarma alanlarından alınan çelik borular da dâhil olmak üzere Galâpagos’un alt yapısının %80 gibi oldukça büyük bir kısmı geri dönüştürülmüş malzemeler kullanılarak oluşturulmuştur. Daha önceki Seymour terminalinde kullanılan ahşap ve metal yapılar yeniden kullanılmış, mobilyalar ise çevre dostu kaynaklardan imal edilmiştir.

Havaalanında ayrıca deniz suyunu toplayan ve terminalde kullanmak üzere arıtan bir tuz giderme tesisi bulunmaktadır. Kullanılan atık su, yolcuların yeniden kullanması için arıtma sistemine geri pompalanmaktadır (Elbette su içme amaçlı kullanılmamaktadır).

Oslo Havaalanı, Norveç

İskandinavya geçen yıllar içerisinde çevre dostu girişimler konusunda epeyce itibar kazandı ve bu eğilim son olarak havaalanlarına da yansıdı. Geçen sene, Norveç Oslo Havaalanı, terminalinde 377,296ft² civarında genişlemeye gitti. Yeni tasarımın anahtar kelimesi ise enerji verimliliğiydi.

Oslo Terminalinin genişletilmesi geri dönüştürülmüş ve doğal malzemelerle sağlandı. Ek alan, geri dönüştürülmüş çelik ve İskandinav ormanlarından elde edilen kereste ile kaplanmadan önce volkanik külle karıştırılmış çevre dostu beton kullanılarak inşa edilmiştir.
İşin en ilginç kısmı ise Oslo pistlerinden alınan karın, yazın soğutucu olarak kullanılmak üzere depolarda saklanmasıdır. Bu yönüyle havaalanı, Bina Araştırma Kuruluşu Çevresel Değerlendirme Yöntemi standardı altında, sürdürülebilirlik konusunda “mükemmellik” derecesi almıştır.

Stockholm Arlanda Havaalanı, İsveç

Avrupa’nın 2009 yılında karbon nötrlüğüne ulaşan ilk havalimanı olan Stockholm Arlanda Havalimanı, çevre izinleri kapsamında karbondioksit emisyonu için üst sınır koyan tek havaalanı olma özelliğine sahiptir. Uçakla ilgili operasyonlardan, araç trafiği ve terminale kadar ortaya çıkacak kirliliğin 1990 senesinde belirlenen seviyeyi geçmemesi gerekiyor. Bu da havaalanının her tür operasyonunda mümkün olduğunca çevreyi gözetmesi konusunda baskı yaratıyor.
Stockholm, elektrikten tasarruf etmek için terminallerini, hangarlarını ve hava sahası binalarını benzersiz bir biyo-yakıt kullanarak ısıtıyor. Yaz aylarında su, terminalin havalandırma sistemine gönderilmeden önce, bir yer altı su tabakasına bağlı bir dizi kuyu vasıtasıyla toplanıyor. Kış aylarındaysa biyo yakıtla çalışan ısıtma sistemine gönderiliyor. Bu yöntem aynı zamanda havaalanı hangarları etrafındaki çimentoları temizlemek, kapıların ve rampaların buzlanmasını engellemek için de kullanılıyor.

Düşük güçlü LED aydınlatma ve bir dizi başka tedbir sayesinde Stockholm, 2005-2012 arasında enerji tüketimini üçte bir oranında düşürmeyi başardı.

Galápagos Ekolojik Havaalanı, Galápagos Adaları

Singapur Changi Havaalanı, Singapur

Singapur’daki Changi Havaalanı dünyanın en iyi havalimanlarından biri olmakla kalmıyor aynı zamanda çevreye duyarlılığı ile bilinen bir soyağacından geliyor.

Yakın zamanda eklenen iki terminali, havaalanının çevreci yaklaşıma bağlılığını vurgulamak üzere tasarlanmış; doğal ışığı arttırmak için tavan pencereleri kullanılmış, klimalar zemine yakın yerleştirilmiş, ayrıca bitki bolluğu mevcut. Yakınlarda açılan Terminal 4, havaalanındaki ısıyı düşürüp, hava kalitesini arttırdığı söylenen 20.000’den fazla bitki türüyle bezenmiş yeşil bir duvara sahip.

Changi’de kullanılan diğer uygulamalar arasında enerji tasarruflu hareket sensörleri ve aydınlatmalar, su tasarruflu donanımlar ve tavana monte güneş panelleri yer alıyor.

Zürih Havaalanı, İsviçre

Zürih Havaalanı, İsviçre

Zürih Havaalanı 1991 senesinden bu yana karbon emisyonunu yaklaşık %30 azalttı ve 2030 yılına kadar da bu oranı daha fazla düşürmeyi hedefliyor. Güneş pili sistemleri pist ve otoparklara yerleştirilmiş ve terminallerin ısıtılıp, soğutulmasında yer altı enerji sistemleri kullanılıyor.

Evlerden gelen atık suyun havaalanı dışındaki bir arıtma tesisine yönlendirilmesi ve yağmur suyunun tuvaletlerde kullanılmak üzere toplanmasıyla birlikte havaalanındaki su tüketimi de azalmış durumda.

Buz çözme operasyonlarından gelen su da benzersiz bir doğal süreçle geri dönüştürülüyor; bu süreçte, bu amaç için üretilen mikro organizmalar sıvı içerisindeki katı atıkları çözmek üzere devreye sokuluyor.

Zürih’in gürültü emisyonuna karşı duruşu da takdire değer. Havayolu şirketlerinden kategorilerine göre uçak gürültü emisyonu için ücret alıyor ve epeyce detaylı bir haritalama programı kullanarak uçak hareketlerinden kaynaklı gürültüye maruz kalma seviyesini hesaplıyor.

Denver Uluslararası Havaalanı, ABD

Denver Uluslararası Havaalanı ABD’deki en büyük güneş enerjisi alanına sahip havaalanı olma özelliğini taşımaktadır. Mevcut dört güneş enerjisi tertibatıyla, 2500 evin ihtiyacını karşılayacak miktarda elektrik üretmekte.
Havaalanının sektöre öncülük eden çevre yönetim sistemi bir dizi başarıya imza atmıştır. 2015 senesinde, belediyeye ait katı atığın 2100 tondan fazla kısmını toprak doldurmada kullanmıştır. Havaalanının operasyonlarında yıllık olarak 200 tondan fazla organik atık gübreye dönüştürülmekte ve terminallerinde su şişelerini yeniden doldurmak için yeterli sayıda su istasyonu bulunmaktadır.

Denver’ın yolcu kapılarında, hava kalitesini arttırmak ve gürültü kirliliğini azaltmak için, fişe takılabilir enerji kaynakları bulunuyor. Böylece yolcular kendi yardımcı güç kaynaklarını kapatabiliyor.

Delhi Indira Gandhi Havaalanı, Hindistan

Hindistan’ın en büyük uluslararası havalimanı aynı zamanda dünyanın en büyük sekizinci terminaline sahip olma özelliği taşıyor. Havacılık endüstrisinin hızla büyümesiyle birlikte, çevreci girişimlere verdiği destekle bilinen Hindistan Başbakanı Indira Gandhi ile aynı adı taşıyan bu havaalanı çevre duyarlılığı konusundaki beklentilere karşılık vermeye çalışıyor.

Indira Gandhi Havaalanı, yakın zamanda alanında iki ödül kazandı. Bunlardan biri, “En Sürdürülebilir ve Yeşil Havaalanı” alanında verilen Wings India Ödülü. ACI tarafından ise, yılda 40 milyondan fazla yolcuyla dünyanın en iyi havaalanı olma ödülüne layık görüldü.


Yorum yaz...

Teşekkür ederiz. Yorumunuz onaylandıktan sonra yayınlanacaktır.
Üzgünüm. Yorumunuz gönderilemedi. Lütfen tekrar deneyin.
  • (Yayınlanmayacak)